Kim był Achacy Przyłęcki? W Limanowej jego dokonania zostały docenione

Jedna z niewielkich ulic w Limanowej nosi imię Achacego Przyłęckiego, wpływowego szlachcica pochodzącego z XVII wieku. To postać mało znana w mieście, miał jednak duże zasługi dla Limanowej.

Achacy z PrzyÅ‚Ä™ka byÅ‚ krakowskim stolnikiem i senatorem Rzeczpospolitej. PodpisaÅ‚ elekcjÄ™ króla WÅ‚adysÅ‚awa IV w 1632 roku, jego pozycja byÅ‚a bardzo silna. ByÅ‚ synem Hieronima, kasztelana sÄ…deckiego. Achacy PrzyÅ‚Ä™cki przed 1639 rokiem zostaÅ‚ zarzÄ…dcÄ… wÅ‚oÅ›ci w Limanowej. Przyjmuje siÄ™, że znacznie usprawniÅ‚ administracyjnie miasto. Limanowa pod jego zarzÄ…dem rozwinęła siÄ™ również gospodarczo. Wspomniany król WÅ‚adysÅ‚aw IV w 1640 roku wydaÅ‚ przywilej zezwalajÄ…cy na organizowanie w mieÅ›cie trzech jarmarków i targów cotygodniowych. Termin ich organizacji zostaÅ‚ przeniesiony z sobót na poniedziaÅ‚ki. W Limanowej odbywaÅ‚y siÄ™ wybory wójta i Å‚awników, a kandydatów mogli zgÅ‚aszać również mieszczanie. 

Rozwinął szkolnictwo, kładąc nacisk na zatrudnianie wykształconych nauczycieli, kształceni byli również synowie mieszczan. Limanowa wówczas otoczona mogła być drewnianą palisadą (ale jej obręb nie jest znany). Zapisy ordynacji właściciela miasta Achacego Przyłęckiego z 8 czerwca 1640 r. wskazują, że w tym okresie parkan znajdował się w złym stanie, gdyż dziedzic nakazał mieszczanom jego naprawę do jesieni 1641 r. i przeznaczył na ten cel drewno z lasu dworskiego. Prawdopodobnie dominantą w fortyfikacjach miejskich była brama zwana Krakowską (posiadająca wrota z tarcic), która zlokalizowana była przypuszczalnie w okolicach obecnego skrzyżowania ulicy Jana Pawła II z ulicą Szwedzką (więcej na ten temat: TUTAJ)

Miasteczko otoczone było fortyfikacjami, na które składały się drewniane płoty, przypuszczalnie miejscami przechodzące w palisadę, Brama krakowska zbudowana z tarcic, a także potoki i przekopy młyńskie stanowiące przeszkody naturalne. Teoretycznie do obrony Limanowej zobowiązani byli wszyscy mieszczanie, którzy zgodnie z ordynacjami Achacego Przyłęckiego z 1640 i 1644 r. mieli zaopatrzyć się w broń palną i brać udział w ćwiczeniach wojskowych, co w odniesieniu do ogólnej liczby ludności dawało hipotetycznie od 30 do 50 potencjalnych obrońców.

Pożary w kominach. Strażacy przypominają o obowiązku Trzy samorządy rysują wspólną trasę

Achacy Przyłęcki zarządzał Limanową do 1645 roku. Prężnie rozwijające się miasto w południowej Małopolsce bardzo dotkliwie odczuło potop szwedzki i na długie lata pogrążone zostało w kryzysie gospodarczym. Zrujnowane miasto powoli odbudowywano dopiero pod koniec XVIII wieku.

Źródło: Wielka Księga Limanowian, publikacje na łamach Limanowa.in Arkadiusza Urbańca, Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej

Na łamach Portalu Limanowa.in staramy się przypomnieć sylwetki patronów limanowskich ulic. Głównie tych, którzy byli związani z naszym regionem. Nazwiska znanych w Polsce zasłużonych ważnych postaci historycznych są powszechnie znane. W Limanowej sporo jest ulic noszących imiona zasłużonych lokalnych działaczy. Jednak zdarza się czasem, że nawet mieszkańcy tych ulic niewiele wiedzą o ich patronach.

Zobacz również:

•  Ks. Józef Joniec
•  Józef Marek
•  Maksymilian MarszaÅ‚kowicz

(Fot.: art.rmngp.fr)