Przedstawiciele rządu chcą poznać projekt utworzenia w Limanowej Narodowego Centrum Żołnierzy Wyklętych

Paweł Zastrzeżyński to reżyser i publicysta, który od kilku lat bada archiwa Instytutu Pamięci Narodowej, zapoznając się z dokumentami dotyczącymi działalności komunistycznych służb bezpieczeństwa w powiecie limanowskim. Za tydzień ma on spotkać się z przedstawicielami Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie, których zamierza zapoznać z projektem swojego autorstwa – chodzi o utworzenie w „Pałacyku pod Pszczółką”, czyli dawnej katowni UB w Limanowej, Narodowego Centrum Żołnierzy Wyklętych im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego.

- Po wojnie budynek Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego naznaczony skrajnym bestialstwem komunistycznego okupanta, w skali okrucieństwa przewyższający faszyzm. Tu nadrzędnym działaniem była walka ze spadkobiercami II Rzeczpospolitej. To miejsce jest przede wszystkim ośrodkiem walki z Żołnierzami Wyklętymi. To centrala koordynująca walkę z kilkunastoma oddziałami w tym oddziałami „Ognia”. Do jego śmierci bezpośrednio doprowadził Stanisław Wałach, szef UB w Limanowej. W konsekwencji tego czynu został szefem UB w Krakowie – pisze Paweł Zastrzeżyński w swoim wniosku, który ma przedstawić wojewodzie. 

W założeniach głównym celem planowanego centrum ma być rozszerzanie wiedzy na temat Żołnierzy Wyklętych, ukazywanie zakłamań propagandy PRL na temat niepodległościowego podziemia po drugiej wojnie światowej, jak również opracowanie historyczne limanowskiej katowni UB. 

W budynku mogłaby zostać przygotowana sala edukacyjna z lekcjami historii dla szkół, a pracownicy centrum zajmowaliby się m.in. opracowaniem konspektów dla nauczycieli, oznakowaniem ścieżek edukacyjnych zbrodni UB na terenie działalności PUBP w Limanowej, przygotowaniem sal edukacyjnych VR (wirtualnej rzeczywistości) oraz udostępnieniem dokumentów i eksponatów do Izby Pamięci we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej i Archiwum Narodowym. 

Jak zakłada pomysłodawca, Narodowe Centrum Żołnierzy Wyklętych może prowadzić ponadto działalność wydawniczą, publikując książki i filmy, opracowując tłumaczenia czy też gromadząc relacje świadków. 

Nowa instytucja mogłaby także przyjąć rolę podmiotu doradczego dla samorządów bądź placówek oświatowych, pomagając w organizacji różnego rodzaju wydarzeń, poświęconych Żołnierzom Wyklętym. 

Narodowe Centrum Żołnierzy Wyklętych miałoby współpracować m.in. z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Państwowym Instytutem Sztuki Filmowej, Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, Archiwum Narodowym oraz Urzędem do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.