Przegląd przedwojennych gazet - cz. I

O bandytach terroryzujących limanowską ludność w socjalistycznej gazecie “Naprzód” z 1926 r. oraz rozwoju Związku Strzeleckiego w “Głosie Podhala” z 1930 r. - zapraszamy na pierwszą odsłonę nowego cyklu: “Przegląd przedwojennych gazet”.

NAPRZÓD
Organ Polskiej Partji Socjalistycznej
Kraków, czwartek 25 marca 1926

POD ADRESEM STAROSTWA W LIMANOWEJ. 

W Sowlinach koło Limanowej panują niemożliwe stosunki pod względem bezpieczeństwa publicznego. Grasują tutaj różne opryszki, dopuszczając się gwałtów, napadów i kradzieży, a miejscowe organy policji państwowej nie mają energii do zrobienia porządku z tymi opryszkami. Niedawno, bo 15 bm. napadło na wracającego z jarmarku wieśniaka Breinera dwóch takich opryszków, znanych w całej okolicy z awanturniczego życia. Porwawszy siekiery z wozu, pokaleczyli dotkliwie wymienionego wieśniaka, a chociaż zajściu przypatrywało się wiele osób z robotniczej kolonji, nikt nie miał odwagi pospieszyć na pomoc napadniętemu, w obawie przed zemstą bandytów. Wprawdzie bandyci zostali aresztowani, lecz zaraz na drugi dzień rano wypuszczono ich z więzienia, co jest tem bardziej dziwne, że przecie w innych wypadkach władze bezpieczeństwa są aż nadto surowe z przestępcami. Opryszki, czując się bezkarnymi, kpią w żywe oczy z wszystkich i odgrażają się spokojnej ludności. Jest bardzo pożądane, aby i starostwo i województwo wmieszały się w te nienormalne, jak na Bałkanach, stosunki i spowodowały uspokojenia zuchwałych bandytów.

GŁOS PODHALA
Aktualny tygodnik powiatów: gorlickiego, grybowskiego, limanowskiego, makowskiego, nowosądeckiego, nowotarskiego i żywieckiego.
Nowy Sącz, dnia 5 stycznia 1930

Rozwój Zw. Strzeleckiego na Podhalu.

Praca Związku Strzeleckiego po wojnie rozpoczęła się na Podhalu już w roku 1921 i mimo licznych trudności i przeciwności, postępuje ciągle naprzód, rozrastając się we wszystkich kierunkach i opanowując coraz nowe warstwy ludności. Intenzywna działalność wśród okoliczności bardziej już sprzyjających datuje się dopiero od roku 1927, kiedy to powstają obwody w Nowym Sączu i Nowym Targu. Ilość oddziałów w obwodzie nowosądeckim dosięga wkrótce liczby 14-tu. W krótkim czasie uzyskuje Związek Strzelecki własny lokal, w którym odbywa się cały szereg odczytów, pogadanek i ćwiczeń pod kierunkiem kmdta obwodu, ob. Drużbackiego.

Kolejne zmiany w magistracie. Marek Matras nie jest już sekretarzem 35-lecie Straży Granicznej. Jubileusz KaOSG na Przehybie

W roku 1928 praca związkowa nabiera naprawdę imponującego rozmachu. Na czele Zarządu Obwodu staje ks. Jan Dąbrowski, ilość oddziałów wzrasta do 40-tu ilość ćwiczących z 400 do 2000, powstaje nowa, bardziej odpowiednia świetlica, Pracą Związku interesują się szczerze i wspierają władze administracyjne i wojskowe. 

Nic więc dziwnego, że w takich warunkach, wyniki tej pracy są coraz bardziej widoczne. Oddział Limanowa zajmuje na tegorocznej Kadrówce jedno z czołowych miejsc, obwód zorganizował obwodowe zawody lekkoatletyczne w Nowym Sączu, Narciarskie w Zakopanem, Krynicy, Nowym Sączu i Wiśle. Nie ma prawie oddziału w obwodzie, któryby nie zorganizował u siebie zawodów sportowych. Ob. Borzemski, prezes oddziału Muszyna uzyskuje szereg pierwszych miejsc na największych zawodach strzeleckich. Na przyjęcie Pana Prezydenta w N. Sączu, obwód był w stanie wystawić batalion w sile 600 ludzi!

Obecnie śmiało rzec można, że teren podhalański został przez Związek Strzelecki zdobyty, czego dowodem jest bodaj przyłączenie do obwodu nowosądeckiego jeszcze 2 powiatów: Nowy Targ i Jasło.