Przyszowianie mają już 10 lat!

Jubileusz 10-lecia Zespołu Regionalnego "Przyszowianie" odbyły się w piątek 6 stycznia. Obchody rozpoczęły się uroczystą Mszą Świętą w intencji byłych i obecnych jego członków. Dalsza część uroczystości miała miejsce w siedzibie zespołu czyli  Świetlicy Wiejskiej, gdzie Zespół zaprezentował się  w jubileuszowym koncercie. Po występie poseł Marian Cycoń w asyście Czesławy Rzadkosz - wójta gminy Łukowica i Franciszka Dziedziny – wicestarosty powiatu limanowskiego, wręczyli Zespołowi Odznakę Honorową Ministra  Kultury i Dziedzictwa Narodowego "Zasłużony  dla Kultury Polskiej" za całokształt pracy i kultywowanie rodzimej tradycji.

Podczas jubileuszowych uroczystości wśród zaproszonych gości byli: wicedyrektor MCK Sokół w Nowym Sączu Małgorzata Kalarus wraz z pracownikami działu folkloru, ks. proboszcz parafii w Przyszowej Jan Gajda, dyrektor Banku Spółdzielczego w Łukowicy Zofia Hebda, a także radni Rady Gminy w Łukowicy.

Życzeniom i gratulacjom nie było końca. Zespół otrzymał List Gratulacyjny od Marszałka Województwa Małopolskiego Marka Sowy, wyróżnienia od dyrektora Małopolskiego Centrum Kultury Sokół w Nowym Sączu, wyróżnienia i gratulacje dla członków zespołu od Starosty Powiatu Limanowskiego i pamiątkowe "grawertony" ufundowane przez władze gminy Łukowica.

Były także życzenia od zaprzyjaźnionych Zespołów Regionalnych: Podegrodzie, Nawojowiacy, Spod Kicek  z Mordarki, Limanowianie, Pisarzowianie, Gorce z Kamienicy, które zagrały i zaśpiewały Jubilatom życząc, by dalej rozsławiali folklor lachowski przez następne lecia. Później rozpoczęła się zabawa do której "Przyszowianie" zaprosili słowami: W Imię Łojca Syna i Ducha Świontego,  Hulejcie śpiwejcie do rana biołego.

Trochę historii:
10 lat temu na scenie plenerowej przy OSP w Przyszowej podczas „I dożynek przyszowskich” odbył się pierwszy występ zespołu. Wtedy to Andrzej Bargieł oraz Franciszek i Jerzy Hebda wpadli na pomysł zebrania kapeli, i kilku par aby zaśpiewać przyszowskie piosenki. Lecz skoro śpiew to i taniec. Grupa ta była zaczątkiem dzisiejszego  zespołu „Przyszowianie” . Aby się tradycyjnie bawić zebrano miejscowych muzyków, którzy z zapałem wyciągnęli i nastroili instrumenty.

Tak powstała PRZYSZOWSKA KAPELA, której skład stanowili: Władysław Bugajski i Ryszard Mól- skrzypce, Mieczysław Kuzar - klarnet, Andrzej Twaróg-basy, Stanisław Plata-trąbka, Zbigniew Wilczyński-klarnet, Arkadiusz Wilk- akordeon.  Zebrano również osoby, które pamiętały stare, miejscowe śpiewki i dawne tańce: Józef Nawalaniec, Emanuela Śmierciak, Bernadeta Saska, Franciszek Hebda, Krystyna Skirlińska, Zbigniew Pająk, Władysława Kuzar, Stanisław Hebda, Katarzyna Kuzar. 

Pierwszy występ bardzo się spodobał a docierające  głosy świadczyły o tym, że w wielu jeszcze osobach drzemie przyszowska taneczna dusza, która była motorem do kontynuacji i rozszerzenia  działania w tym kierunku. 
Wtedy grupa  „Przyszowianie” licząca ok. 17 osób rozrosła się do widocznych rozmiarów i reprezentuje poziom jaką publiczność miała okazję wielokrotnie oglądać. Zmienił się również wizualny obraz  zespołu, który obecnie liczy prawie 60 osób.

Trudno uwierzyć, że ten  barwny, piękny i kosztownie ubrany zespół  praktycznie zaczynał od niczego. Na pierwszym występie tańczono i grano w białych bluzkach i białych koszulach jak na święto dożynkowe przystało. Potencjałem były przekazywane w  domach piosenki i tańczone polki i inne tańce.  Nikt  wówczas nawet nie marzył o tych pięknych kaftanach, wizytkach czy bluzkach, tak naprawdę marzenia te pojawiły się później kiedy zespół zaczął łapać wiatr w przysłowiowe żagle.

Wtedy padła myśl aby poszperać jak nosili się nasi dziadkowie i być może udało by się, młodym to przypomnieć przez nasz ubiór. Wszystko zaczęło się od zniszczonego wyszperanego kaftana z którego zostały ściągnięte pierwsze wzory. Jest to chyba jedyny kaftan który został się w Przyszowej. Być może ktoś pomyśli sobie, co za problem, przecież to Lachy – tak dziś my to wiemy – wtedy nie mieliśmy pojęcia – nikt z nas się tym dogłębnie nie interesował.

- W ciągu 10 lat zespół przeżywał chwile radosne i smutne. Były wesela, nawet zespołowe (Beata i Józek Hebda) czy (Wiola i Paweł Bodziony) ale  i pożegnania.  Ze szczególnym rozrzewnieniem wspominamy naszego proboszcza śp. ks. Mariana Koterbę, który był naszym ogromnym fanem i cieszył się z każdego występu a o sukcesach już nie wspomnę. Szczególnie smutne było odejście naszego seniora skrzypka Władysława Bugajskiego oraz wszechstronnie utalentowanego Marka Kożucha, który tak po ludzku odszedł za wcześnie. Na pewno z tych śpiewów i tańców oraz  jubileuszu radują się w niebiosach. I specjalnie dla nich popłynęła również do nieba piosenka wykonana przez Franciszka Hebdę podczas uroczystości jubileuszowych  – mówi Andrzej Bargieł, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Łukowicy. 

Zespół występował na konkursach i festiwalach folklorystycznych w Zakopanem, Bukowinie Tatrzańskiej, Żywcu , Kazimierzu nad Wisłą, Szczyrku , Makowie Podhalańskim, Toruniu, Łowiczu, Dąbrowie Górniczej a także w ostatnim roku w San Ginesio we Włoszech, zdobywając liczne wyróżnienia i nagrody. W 2007 i 2011 roku Przyszowianie byli gospodarzami na Międzynarodowym Festiwalu Dziecięcych Zespołów Regionalnych "Święto Dzieci Gór". Zespół  koncertował w Teatrze Polskim w Warszawie, w Częstochowie - udział w Ogólnopolskich Jasnogórskich Dożynkach, na krakowskim rynku i wielu innych miejscowościach.

Obecnie kierownikiem zespołu jest Jan Wajda.  Od listopada 2001 roku pracę z zespołem rozpoczął   instruktor i choreograf zespołów regionalnych - Edward  Bocheński, który pozostał z Przyszowianami przez  dalsze 10 lat.
Zespół przypomniał zapomniane obrzędy i tradycje: „Młockę”, „Kręcenie powrozów”, „Obigrowkę u pana młodego”, „Z wiuchą u Morcina”, „Na muzyce u Wojciecha”, „Kolędowanie przy żłóbku” „Dożynki w przyszowskim dworze” za które dostał „góralską parzenicę” na międzynarodowym festiwalu w Zakopanem w 2010 roku.

Nakładem Gminnego Ośrodka Kultury w Łukowicy zespół wydał dwie płyty: jedną w 2008 roku z przyśpiewkami przyszowskimi, a drugą z okazji 10-lecia zespołu pt. „Przyszoskie kolędowanie”.

(Źródło: GOK Łukowica, fot. GOK Łukowica)