Tak wyglądało miasto w PRL-u. Pewex, Syreny i komunistyczne hasła (ZDJĘCIA)

Krótka chwila oraz kilka naciśnięć spustu migawki w analogowym aparacie fotograficznym zatrzymały czas, dokumentując realia limanowskiego rynku sprzed blisko pół wieku. Pewex na rogu, na ulicach Syreny i Warszawy, a na budynkach - komunistyczne hasła PRL-u. Zobacz propagandowy fotoreportaż z połowy lat 70.

Na czarno-białych zdjęciach zatrzymano w kadrze krótką chwilę limanowskiej rzeczywistości drugiej połowy lat 70. ubiegłego wieku. 

Fotografie zostały wykonane krótko po gruntownej przebudowie limanowskiego Rynku, który do tamtego momentu pamiętał jeszcze czasy niemieckiej okupacji. Pozwala to m.in. na porównanie obecnej architektury centrum miasta z dzisiejszym wyglądem budynków wokół Rynku, który został poddany rewitalizacji w 2019 roku. 

Archiwalne ujęcia przedstawiają m.in. bazylikę Matki Boskiej Bolesnej, budynki domów towarowych “Elegant” i “Orion”, nieistniejącą już restaurację “Myśliwską” czy też sklep Pewex - oferujący rozmaite towary, uchodzące w PRL za luksusowe. 

Na zdjęciach można ponadto zauważyć autobus PKS marki Jelcz, wyjeżdżający z Rynku na dzisiejszą ulicę Józefa Marka oraz inne środki transportu - m.in. motocykl i kultowe już samochody osobowe FSO - Syrenę i Warszawę. 

Wyraźnie widać też komunistyczną propagandę - hasła takie jak: “Program partii - programem narodu” oraz “Uchwały VII Zjazdu PZPR wykonamy” na elewacjach budynków czy też tablicę z informacją o tytułach “mistrza gospodarności”, uzyskiwanych przez miasto Limanowa. 

Materiały znajdujące się w zasobach Narodowego Archiwum Cyfrowego powiększyliśmy i wykadrowaliśmy tak, by łatwiej można było dostrzec miejsca i osoby widoczne na zdjęciach. 

Fotografie limanowskiego Rynku wykonane zostały na początku lipca 1976 roku i pochodzą z archiwum Grażyny Rutowskiej. 

Kim była ta postać? Urodziła się w Bytomiu w 1946 r. Była fotografem, a jej głównym polem twórczości był reportaż. W latach 70., czyli w okresie gdy wykonywała najwięcej zdjęć, dokumentowała postępy największych inwestycji w Warszawie za czasów Edwarda Gierka – fotografowała m.in. Wisłostradę i Trasę Łazienkowską, Dworzec Centralny i Dworzec Zachodni, Hotel Forum czy też odbudowę Zamku Królewskiego oraz operację obrócenia Pałacu Lubomirskich. Jej fotografie miały jednak charakter propagandowy, więc nie przedstawiały żadnych poważnych problemów epoki PRL. 

W późniejszych latach reporterską fotografię ograniczyła na rzecz dziennikarstwa. Zmarła w 2002 roku w Gnieźnie w wieku 56 lat. Całe swoje archiwum fotograficzne, wraz z prawami autorskimi, przekazała do Archiwum Dokumentacji Mechanicznej (obecnie Narodowe Archiwum Cyfrowe).