Skarb z Limanowej … !!! odnaleziony w starym kufrze rodziny Zubrzyckich - Bączkowskich

Po niedawno odsłoniętej w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej stałej ekspozycji pt. Apteka mgr Klementyny Bączkowskiej”, gdzie zgromadzono wyposażenie apteki pięciopokoleniowej rodziny limanowskich aptekarzy, dziś można oglądać kolejną wystawę pt. „Światłoczułe świadectwo. Skarb z Limanowej”. Jest to ekspozycja ukazująca tym razem amatorską pasję fotograficzną właścicielki limanowskiej apteki.

Ekspozycja ta zostanie odsłonięta 31 stycznia o godz. 17.00 w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej. Jest ona wspólnym dziełem Muzeum Historii Fotografii, Muzeum Regionalnego Ziemi Limanowskiej dofinansowana przez Urząd Miasta Limanowa. Na otwarciu wystawy nie zabraknie klimatu rodem z la belle epoque.

Ale od początku … Jak doszło do odkrycia zbiorów i stworzenia samej ekspozycji?

W 2008 r. pracownicy Muzeum Historii Fotografii z Krakowa odkryli w domu Krystyny Bączkowskiej (zm. 2012 r.) niesamowitą kolekcję negatywów, będących dziełem jej matki Klementyny Bączkowskiej, z domu Zubrzyckiej. Zdjęcia zostały przekazane przez właścicielkę do krakowskiego muzeum, gdzie je opracowano i upowszechniono. W ten sposób ponownie po wielu latach ujrzały światło dzienne. Ukazują one rodzinę Zubrzyckich oraz naszą Limanową - świat małego galicyjskiego miasteczka u podnóża Karpat na chwilę przed wybuchem I Wojny Światowej. Autorka – Klementyna wykonywała je w sposób eksperymentalny i nowatorski, a następnie samodzielnie je wywoływała i urządzała dla znajomych i społeczności pokazy diapozytowe, stereotypowe, być może także filmowe. Większość sporządzonych przez nią negatywów nigdy nie była przedtem wywołana. Urządzała sesje fotograficzne w nawiązaniu do stylu góralskiego, cygańskiego, wytwornych bali, baśni, kabaretów, czy wręcz genedrowe (kobiety w męskim stroju). Osoby pozujące często przybierały wymyślne pozy. Często też na fotografiach towarzyszą im ciekawe, niekonwencjonalne przedmioty.

Warto wspomnieć, że fotografia ta okazała się tak doskonała, iż jako jedna z dwóch polskich kolekcji fotograficznych została udostępniona w bazach Europeana – zdygitalizowanych zbiorach europejskiego dziedzictwa kulturalnego i naukowego.

Kolekcja fotografii jest nie mniej awangardowa od swojej autorki - nieprzeciętnej limanowianki, która w swoich czasach łamała stereotyp postrzegania kobiety nie tylko w Limanowej, ale także w środowiskach kulturalnych i intelektualnych młodopolskiego Krakowa czy Zakopanego.

Klementyna Zubrzycka - Bączkowska (1887-1968 r.) była aptekarką, córką wieloletniego limanowskiego aptekarza i burmistrza Waleriana Zubrzyckiego i Franciszki z Müllerów. Jej rodzina mieszkała w wielu miastach imperium austro-węgierskiego m.in. w Krakowie, Wiedniu, Mostarze, i Sarajewie co sprzyjało licznym podróżom i poszerzaniu horyzontów. Rodzice popierali emancypacyjne poglądy Klementyny i jej sióstr. Studia farmaceutyczne ukończyła w Krakowie w 1910 r. wraz ze swoją siostrą Wiktorią. Jej starszy brat January nie poszedł w ślady ojca i postanowił zostać lekarzem. Młodsza Maria studiowała w Konserwatorium Muzycznym w Krakowie. W czasie I Wojny Światowej Klementyna przebywała wraz z rodziną w austriackim Grazu. W 1920 r. wyszła za mąż za pracownika apteki swoich rodziców Zdzisława Bączkowskiego i razem z nim prowadziła rodzinny interes. Była matką: Janiny i Krystyny Bączkowskich. Po II wojnie światowej została kierowniczką swojej własnej apteki odebranej przez socjalistyczne władze, z czym nie pogodziła się do śmierci. Była kobietą wielkiego zamiłowania do niezależności. Pasjonowała się jazdą na nartach, polowaniem, pływaniem, wyprawami w góry i motoryzacją. Była pierwszą kobietą w Limanowej, która założyła spodnie i wsiadła za kółko samochodu. Prowadziła bogate życie towarzyskie, co zostało odzwierciedlone w jej fotografiach. Jej styl życia nie był typowy dla kobiet żyjących w jej czasach, dlatego w społeczeństwie budziła nie mało kontrowersji.

Każdego chętnego do ponownego odkrycia bogatej pasji fotograficznej Klementyny Bączkowskiej zachęcamy do obejrzenia wystawy, którą można będzie zwiedzać w muzeum do 4 maja 2013 r. w godzinach muzeum. Można także skorzystać z bezpłatnego zwiedzania w dniu otwarcia 31 stycznia! Do nabycia jest także dostępny katalog pt. 'Światłoczułe świadectwo. Skarb z Limanowej' w promocyjnej cenie.

Autor: Magdalena Dyląg

www.miasto.limanowa.pl

www.facebook.com/MiastoLimanowa