Woda, osad, piana - kanał z budowy wprost do potoku (ZDJĘCIA, WIDEO)

Męcina/Pisarzowa. Od miesięcy z placu budowy tunelu kolejowego pod Pisarzową do potoku Smolnik spływa ciecz zawierająca szare i brązowe osady. Woda tworzy pianę i pozostawia po sobie szlam. Nie jest jasne, z jakiego etapu budowy pochodzi.

Wyglądająca na zanieczyszczoną woda, zawierająca osady w szarym oraz brązowym kolorze - wypływa wykonanym celowo kanałem z placu budowy tunelu pod Pisarzową i trafia wprost do koryta pobliskiego cieku wodnego - potoku Smolnik. 

Sytuacja trwa co najmniej od lipca. Ciecz nie tylko pozostawia po sobie szlam, który osadza się w kanale i na dnie potoku, ale także tworzy duże ilości piany, widocznej na zdjęciach i nagraniach. W miejscu, gdzie kanał wpada do koryta potoku, można się natknąć na obcokrajowców wyposażonych w szczotki. 

Nie wiadomo, skąd dokładnie pochodzi ciecz. Możliwe, że wypływa ze zbiornika, w którym wykonawca przechowuje urobek abo bezpośrednio z procesu drążenia tuneli, lub też z hali znajdującej się powyżej, gdzie wytwarzane są betonowe prefabrykaty. Pytania w tej sprawie zamierzamy skierować do konsorcjum modernizujacego ten odcinek linii kolejowej oraz inwestora - PKP PLK S.A.

Na Limanowszczyźnie potok Smolnik przepływa przez Pisarzową, Męcinę i Kłodne, a dalej jego koryto biegnie przez Chomranice, Klęczany i Marcinkowice, gdzie wody potoku wpadają do Dunajca. 

Tunel pod Pisarzową, o długości niemal 3,8 kilometra, powstaje w ramach modernizacji linii kolejowej numer 104, jako część projektu Podłęże–Piekiełko. Wykonywany jest w dwóch równoległych ciągach – głównym i ewakuacyjnym – przy użyciu maszyn TBM.

Po naszych wcześniejszych publikacjach dotyczących przypadków składowania urobku w gminie Limanowa, z którego ciecz trafiała do lokalnych potoków, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Krakowie przekazała informacje dotyczące składu chemicznego cieczy wykorzystywanej przy drążeniu tunelu. Według tych danych realizacja tunelu metodą TBM EPB nie wymaga stosowania płuczki w procesie technologicznym. Podparcie przodka odbywa się przez wytworzenie nadciśnienia sprężonym powietrzem i zastosowanie dodatków kondycjonujących grunt, co stabilizuje przodek i zapobiega obwałom. Do uszczelniania przestrzeni między obudową segmentową a górotworem używany jest zaczyn cementowo-bentonitowy.

Środki tego typu dobierane są do konkretnych warunków geologicznych, na podstawie przeprowadzonych testów. Są to biodegradowalne środki pianotwórcze (spieniające), stosowane w maszynach TBM do kondycjonowania gruntu. Ze względu na swoje właściwości nie stanowią zagrożenia dla środowiska naturalnego. Stosowane są w celu umożliwienia transportu urobku oraz ułatwiają drążenie. Dozowanie waha się od 0,2 do 2L/m3 wydobywanego urobku - to cytat z decyzji środowiskowej, wydanej dla zmiany metody na TBM.

RDOŚ stoi na stanowisku, że "skład tego urobku nie jest szkodliwy do środowiska, jednak zawiesina nie powinna bezpośrednio trafiać do cieku".

Wykonawcą trasy przebiegającej częściowo w nowym śladzie jest konsorcjum Budimex i Gülermak. Budowa odcinka Limanowa – bocznica Klęczany o długości 12,5 kilometra to koszt 1,9 miliarda złotych. Wartość samego tunelu pod Pisarzową wynosi 750 milionów złotych, a wykonanie wzmocnienia podtorza blisko 500 milionów złotych. W ramach projektu powstaje również 10 wiaduktów i 12 mostów. Umowę na realizację inwestycji podpisano w marcu 2024 roku. Zakończenie prac planowane jest w ostatnim kwartale 2026 roku.